W świętokrzyskiem przybywa stulatków. Setne urodziny to dopiero początek

Mają za sobą całe stulecie historii. Pamiętają świat bez internetu, telefonów komórkowych i telewizji, a wielu z nich przeżyło wojnę, czasy PRL-u, transformację ustrojową i narodziny współczesnej Polski. Dziś w Świętokrzyskiem żyje coraz więcej osób, które mogą świętować swoje setne urodziny.

Jeszcze kilkadziesiąt lat temu osoba obchodząca setne urodziny była prawdziwym ewenementem. Dziś takich jubileuszy jest coraz więcej.

- W województwie świętokrzyskim liczba stulatków wyraźnie wzrosła w ostatnich latach – z 47 osób w 2020 roku do 91 w 2023 roku i aż 136 w 2025 roku - mówi Paweł Szkalej, rzecznik prasowy ZUS woj. świętokrzyskiego. - To oznacza, że w ciągu pięciu lat liczba mieszkańców regionu, którzy przekroczyli magiczną granicę stu lat, zwiększyła się niemal trzykrotnie.

Za liczbą 136 kryją się niezwykłe życiorysy. Każdy stulatek to osobna opowieść – o dzieciństwie spędzonym w zupełnie innych czasach, pierwszej pracy, miłości, rodzinie, trudnych doświadczeniach i momentach, które na zawsze zapisały się w pamięci.

Dzisiejsi stulatkowie urodzili się najczęściej w latach 20. XX wieku. Ich dzieciństwo przypadło na okres II Rzeczypospolitej. Jako młodzi ludzie doświadczyli wojny i jej konsekwencji, a później budowali swoje dorosłe życie w Polsce Ludowej. Doczekali się odzyskania przez Polskę pełnej suwerenności, wejścia do Unii Europejskiej i ogromnej technologicznej rewolucji.

Dla wielu z nich zmiana, jaka dokonała się podczas ich życia, jest wręcz niewyobrażalna.

Telefon, który kiedyś był luksusem dostępnym nielicznym, dziś mieści się w kieszeni. Informację, na którą dawniej trzeba było czekać dniami, można zdobyć w kilka sekund. Świat, który znali jako młodzi ludzie, właściwie przestał istnieć.

A jednak pewne rzeczy pozostały niezmienne – potrzeba bliskości, rodziny, rozmowy i poczucia, że jest się komuś potrzebnym.

Wśród osób, które osiągają tak sędziwy wiek, zdecydowanie dominują kobiety. Potwierdzają to również dane ze Świętokrzyskiego.

– W zdecydowanej większości są to kobiety – mówi Paweł Szkalej, rzecznik prasowy ZUS województwa świętokrzyskiego.

Dłuższe życie kobiet jest zjawiskiem obserwowanym nie tylko w Polsce, ale również w wielu innych krajach. W efekcie wśród najstarszych mieszkańców społeczeństwa kobiety stanowią zdecydowaną większość.

Setne urodziny mają również wymiar finansowy. Każda osoba, która spełnia ustawowe warunki, może otrzymać tzw. świadczenie honorowe.

Od 1 marca 2026 roku jego wysokość wynosi 6938,92 zł brutto miesięcznie. Co ważne, świadczenie jest wypłacane niezależnie od emerytury lub renty.

Większość stulatków nie musi nawet składać wniosku. Jeśli osoba ukończyła 100 lat, ma polskie obywatelstwo i pobiera jedno ze świadczeń wymienionych w ustawie, ZUS przyznaje świadczenie honorowe z urzędu.

Kiedy pojawia się pytanie o sekret długiego życia, odpowiedzi stulatków bywają zaskakująco proste. Jedni mówią o pracy, inni o ruchu, jeszcze inni o spokojnym charakterze i unikaniu stresu. Wielu podkreśla znaczenie rodziny i codziennych kontaktów z bliskimi.

Nie ma jednak jednej recepty na sto lat. Na długość życia wpływają między innymi geny, styl życia, środowisko, dostęp do opieki zdrowotnej oraz zwyczajnie – szczęście.

Być może dlatego historie stulatków są tak fascynujące. Pokazują bowiem, że długie życie nie jest jedną prostą drogą, lecz sumą setek tysięcy codziennych decyzji, przypadków, spotkań i doświadczeń.

Bo sto lat życia to nie tylko imponująca liczba. To sto lat historii – przeżytej osobiście.